ประโยคเชื่อมระดับที่เปลี่ยนไป: je … desto / umso

เชื่อมระดับหรือปริมาณสองอย่างที่เปลี่ยนไป เช่น ยิ่งเริ่มช้า เวลาที่เหลือยิ่งน้อย Je เปิดอนุประโยค ส่วน desto หรือ umso เปิดกลุ่มคำขั้นกว่าอีกด้าน

ใน Je später wir beginnen, desto weniger Zeit bleibt คำ beginnen อยู่ท้ายอนุประโยค je ส่วนทั้งกลุ่ม desto weniger Zeit อยู่หน้ากริยาผัน bleibt อย่าแทรกประธานระหว่าง desto กับกลุ่มคำขั้นกว่า

ใช้ได้ทั้ง desto และ umso เช่น Je genauer wir lesen, desto/umso mehr Fragen entstehen หากทั้งสองแบบถูกต้องในบริบทเดียวกัน แบบฝึกไม่ควรให้แบบหนึ่งผิด ขั้นกว่าอาจแสดงทั้งเพิ่มและลด เช่น mehr, weniger, leichter, schwieriger

วางประโยคหลักก่อนได้ เช่น Die Entscheidung fällt umso schwerer, je weniger Informationen vorliegen ประโยคหลักยังใช้ตำแหน่งกริยาตามปกติ และอนุประโยค je ยังมีกริยาท้ายประโยค รูปแบบที่สอนให้ je มาก่อนบ่อย ๆ ไม่ใช่ลำดับมาตรฐานเพียงแบบเดียว

คำขั้นกว่าอาจขยายคำนาม เช่น je klarere Kriterien และ desto gezieltere Fragen คำคุณศัพท์ยังต้องผันตามกลุ่มคำนาม ในตัวอย่าง klarere เป็น Akkusativ พหูพจน์ไม่มีคำนำหน้านาม ต้องเก็บทั้งกลุ่มคำขั้นกว่าไว้ด้วยกัน

โครงสร้างนี้บอกความสัมพันธ์ที่ผู้พูดกล่าวอ้าง ไม่ได้พิสูจน์ว่าถูกต้องทางวิทยาศาสตร์ เกิดแน่นอน หรือเป็นอัตราส่วนเชิงเส้น เช่น ข้อมูลที่มากขึ้นไม่ได้ทำให้ทุกการตัดสินใจดีขึ้นโดยอัตโนมัติ สำนวนสั้นบางแบบยังใช้ je … je แต่รูปแบบที่ฝึกในบทนี้คือ je … desto/umso

ตัวอย่าง